Wat is suiker?

Stapels met suikerklontjes naast een flesje AA, blikje cola of Fristi, wie kent het plaatje niet? Als consument word je steeds vaker geconfronteerd met de aanwezigheid van suiker in producten. Maar wat is suiker eigenlijk en waarom is het ‘slecht’ voor je?

Soorten suiker

Suiker wordt gemaakt van suikerriet, suikerbieten of suikerpalm. Je hebt suiker in verschillende soorten en maten; Bruin, wit, zacht, ruw, verpoederd, vloeibaar of in geleivorm. Wat ze gemeen hebben is de zoete smaak. Iedereen weet wel dat in snoep, taart en frisdrank suiker zit maar wat velen niet weten is dat suiker ook in heel veel andere producten zit. Denk aan brood, sauzen, vleeswaren en ja, zelfs in chips!

Niet alle soorten suiker zijn slecht voor je. Het ligt aan de manier waarop je lichaam de suiker verwerkt. Zo zijn sucrose, fructose en glucose alle drie suikers maar je lichaam reageert op iedere soort anders.

Glucose
Glucose is van deze drie de ‘beste’ suiker. Glucose zijn druivensuikers die door je lichaam als energiebron worden gebruikt. Door inname van glucose kan je lichaam insuline aanmaken. Insuline gaat via je bloed naar je hersenen zodat deze jou bijvoorbeeld een seintje kunnen geven wanneer je genoeg hebt gegeten. Dit betekent niet dat je nu extra glucose via je voeding binnen moet krijgen om geen honger te krijgen. Je lichaam maakt namelijk zelf ook glucose aan, voldoende om goed te kunnen functioneren.

Sucrose
Sucrose is gewoon een ander woord voor tafelsuiker. Dus bijvoorbeeld het suikerklontje dat je in je thee doet.

Fructose
Fructose zijn fruitsuikers. Ik wil hier niet zeggen dat fruit slecht voor je is. Integendeel, fruit is gezond. Er zitten veel vitaminen en vezels in. Vezels zorgen er onder andere voor dat je een voller gevoel krijgt. Teveel fruit is natuurlijk niet goed, maar dat is bij alles wat je teveel doet. Als je fruit eet, zorg dan dat je onbewerkt fruit eet. Dit bevat minder suikers en je weet zeker dat het pure suikers zijn. Een pijnlijk voorbeeld: als je moet kiezen tussen een chocoladereep en een appel kun je altijd beter voor de appel gaan. Beide bevatten suikers maar de appel bevat minder suikers dan de chocoladereep en deze suikers zijn niet bewerkt. Fructose staat vaak op de ingrediëntenlijst van veel producten vermeld als High-Fructose Corn Syrup (HFCS).

Het nadeel van suiker

Het gebruik van suiker heeft een grote invloed op je lichaam en je organen. Zo worden fructose en sucrose heel snel opgenomen door je lichaam maar kunnen alleen je lever kan deze suikers verwerken. 100% van de fructose die je inneemt gaat direct naar je lever. De rest van je lichaam haalt hier dus helemaal geen energie uit. Glucose daarentegen levert je lichaam toch 80% aan energie.
Een groot nadeel van Sucrose en Fructose is het hoge suikergehalte. Je lichaam maakt meer insuline aan waardoor je bloedsuikerspiegel omhoog schiet. Hierdoor krijg je snel energie (de zogenoemde “sugar rush”), maar deze energie is ook heel snel weer weg. De dip die je dan krijgt wordt ook wel “sugar crash” genoemd. Om de sugar rush terug te krijgen, wil je snel weer energie dus eet je vaak nog meer fructose. Dit is een vicieuze cirkel en dat is precies hoe een suikerverslaving werkt.

Een ander nadeel van fructose is dat het geen verzadigd-gevoel-seintje naar je hersenen stuurt zoals bij glucose. Bij fructose kun je dus letterlijk door blijven eten waardoor het fructose-gehalte in je lichaam nog hoger komt te liggen. Op een gegeven moment kan je lever al deze fructose en het voedsel niet meer verwerken en wordt de fructose omgezet naar vet. Met als logisch resultaat dat je (te) dik wordt.

Suikervervangers

Om van de ene op de andere dag geen suiker meer te eten is lastig. Je bent het niet gewend en daardoor is het niet altijd even goed vol te houden. Maak langzaam bewustere keuzes. Begin bijvoorbeeld door te stoppen met het klontje suiker in je thee of het drinken van frisdrank. Als je hier eenmaal aan gewend bent, kun je weer iets extra’s laten staan. Probeer ook zo min mogelijk bewerkt voedsel (voedsel dat door handelingen en toevoegingen niet meer in natuurlijke staat is) te eten. Naast hele bijzondere toevoegingen als E-nummers, extracten en andere ingrediënten waar je nog nooit van hebt gehoord, bevat bewerkt voedsel vaak veel suiker.

Als je toch ergens een zoete smaak aan wilt toevoegen, gebruik dan goede suikervervangers in plaats van suiker. Producten zoals honing, Stevia, agavesiroop en verse of gedroogde vruchten zijn hele goede suikervervangers. Gebruik in ieder geval nooit aspartaam, dit is heel slecht voor je. Bekijk de lijst met soorten suiker en suikervervangers zodat je altijd de juiste keuze kunt maken.